Tìm thấy ngôi chùa cổ AN ĐỨC ở làng An Bằng Thừa Thiên- HUẾ

| 18/12/2011 | 0 Comments

TRẦN LÝ HIỆU |

Chùa An ĐứcTục truyền rằng, khi xưa, các chức sắc trong làng đã cho xây dựng ngôi chùa tại Độn Bồ để thờ cúng những người có công với nước. Đến năm 1968, ngôi chùa bị bom Mỹ đánh sập, người làng An Bằng đem bức hoành phi và bộ tượng Tam vị Quan thánh vào thờ tại chùa An Bằng (thuộc khuôn hội Phật giáo làng An Bằng ngày nay). Trên thực tế, cho đến nay vẫn chưa tìm thấy ngôi chùa cổ tại Độn Bồ và không có sử liệu nào nhắc tới nó…

Tại Động Bồ (Độn Bồ) của làng An Bằng, Phú Vang, Thừa Thiên – Huế, vào ngày 18-5-2004, trong lúc người dân lấy cát để bồi nền cho một số công trình phục vụ cho đời sống và tín ngưỡng, họ đã phát hiện một hệ thống nền móng cũ cùng các bức tường đổ nát nằm sâu dưới lòng đất 7m, có kích thước đo được với chiều dài là 6m và chiều rộng là 4m. Sau khi tìm hiểu qua các thư tịch cổ của làng, người ta xác định đây là một ngôi chùa cổ có từ rất xa xưa, nên chỉ sau đó một tuần, dân làng tự nguyện đóng góp kinh phí để xây mới lại ngôi chùa. Trong quá trình làm, nhóm thợ đã tìm thấy những chiếc hũ bằng gốm dọc theo hệ thống móng cũ. Những chiếc hũ này có màu da lươn, trơn, bóng; hình dáng giống với chiếc bình vôi cũ thời Chiêm Thành nhưng có kích cỡ lớn hơn và không bằng nhau, nặng từ 0.5 đến 1kg. Nắp hũ được gắn liền với thân hũ, phía dưới nắp có miệng hình tròn, kích thước bằng đồng xu nhỏ. Ông Hồ Thiết, trưởng ban các họ tộc làng cho biết: “Sau khi phát hiện các di vật trên, đồng thời xác định đây là ngôi chùa cổ, chúng tôi đã báo cáo với cơ quan chức năng, xin phép xây dựng. Các vị chức trách huyện Phú Vang có mặt tại hiện trường đã gợi ý dân làng giữ lại một phần nền móng cũ để làm cơ sở nghiên cứu về sau”. Chúng tôi đã có những tìm hiểu qua Ban Văn hóa Phật giáo thì được TT. Thích Hải Ấn cho biết Ban Trị sự Phật giáo tỉnh Thừa Thiên – Huế đã có công văn báo cáo và chỉ đạo cho khuôn hội An Bằng về việc bảo lưu những cổ vật có liên quan, để đợi những chỉ đạo cụ thể. Tuy nhiên, trong khi chờ đợi sự chỉ đạo cụ thể thì ban tái thiết chùa tại địa phương đã cho sửa chữa lại một số hiện trạng mà Ban Trị sự Phật giáo tỉnh không hề hay biết.

Tìm hiểu qua các vị cao niên trong làng, chúng tôi được biết: Theo sử liệu truyền phả của làng An Bằng, ngôi làng này được người có tên là Nguyễn Văn Linh ở đất Bắc Hà vào khai canh năm 1558 (thời điểm chúa Nguyễn Hoàng trấn thủ đất Thuận Hóa). Lúc đầu làng có tên An Dôi, về sau, chúa Ngãi (1687-1691) vì kiêng húy thân mẫu nên đổi thành An Bằng. Tục truyền rằng, khi xưa, các chức sắc trong làng đã cho xây dựng ngôi chùa tại Độn Bồ để thờ cúng những người có công với nước. Đến năm 1968, ngôi chùa bị bom Mỹ đánh sập, người làng An Bằng đem bức hoành phi và bộ tượng Tam vị Quan thánh vào thờ tại chùa An Bằng (thuộc khuôn hội Phật giáo làng An Bằng ngày nay). Trên thực tế, cho đến nay vẫn chưa tìm thấy ngôi chùa cổ tại Độn Bồ và không có sử liệu nào nhắc tới nó. Bức hoành phi đề An Đức tự; lạc khoản bên phải đề: Cảnh Hưng tuế thứ Quý Dậu trường long nguyệt cúc đán; lạc khoản bên trái đề: Giác vương nội viện Phấn Nhiên đạo nhân đề; phía dưới có ghi: Lê Đức Trí pháp danh Hải Bảo tín cúng. Như vậy căn cứ vào các chữ đề trên hoành phi và chiếu theo các dòng kệ của các dòng thiền Phật giáo xứ Thuận Hóa, như dòng thiền của ngài Thiệt Diệu Liễu Quán (khai sơn chùa Thiền Tôn- Huế), trong thời gian trị vì Đàng Trong của ba vị chúa Nguyễn Phúc Thái, Nguyễn Phúc Chu, Nguyễn Phúc Thụ thì dòng kệ của Tổ sư Liễu Quán có chữ Hải nằm ngay sau chữ Tánh, tức cách ngài Liễu Quán 5 đời (đời thứ 40 dòng thiền Lâm Tế truyền từ Trung Quốc sang). Nhưng nếu cách ngài Liễu Quán 5 đời thì chữ Hải không thể nằm trong thời gian có niên hiệu Cảnh Hưng, mà phải vào đời vua Tự Đức (cuối thế kỷ XVIII, đầu thế kỷ XIX). Còn nếu chữ Hải của ông Lê Đức Trí pháp danh Hải Bảo rơi vào dòng kệ của ngài Trí Bảng Đột Không thì theo truyền thừa của dòng kệ trên có đệ tử là Minh Châu Hương Hải (một vị quan dưới thời chúa Nguyễn Phúc Chu các quan xuất gia, lập ra Thiền Tịnh viện tại núi Linh Thái). Chiếu theo dòng kệ này, nếu chữ Hải mà ông Lê Đức Trí thọ nhận là pháp danh Hải Bảo thì sẽ cách ngài Minh Châu Hương Hải 3 đời, có nghĩa là vào khoảng thời gian đầu thế kỷ XVIII, theo lạc khoản bên phải bức hoành phi: Cảnh Hưng tuế thứ Quý Dậu… tức vào đời vua Lê Hiển Tôn, và năm Quý Dậu là năm 1753, tức dưới thời chúa Võ Vương Nguyễn Phúc Khoát ở Đàng Trong. Như vậy, có thể ngôi chùa cổ An Đức đã có trước năm 1753 hoặc thời gian tương đương, và ngôi chùa này đã được xây dựng xong hoặc vừa mới trùng tu.

Trong khi đi tìm lai lịch của ngôi chùa, chúng tôi biết thêm nhiều thông tin trái ngược nhau liên quan đến ngôi chùa cổ An Đức, và những gì còn lại có liên quan đến ngôi chùa đều có giá trị về mặt văn hóa và lịch sử của dân tộc và Phật giáo. Mong rằng người dân làng An Bằng và các cơ quan chức năng sớm có những quyết định đúng đắn để gìn giữ ngôi chùa cổ một cách nghiêm túc hơn.

(Visited 414 times, 1 visits today)

Tags: , , ,

Category: Cảnh Chùa, Chùa Cổ

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *