Tụng kinh sám hối

| 09/11/2015 | 0 Comments

Lời Phật trong đời sống | Hà Thúc Hoan++

Trước Đức Thế Tôn, mỗi Phật tử phải thành kính “thề” tránh dữ, “nguyện” làm lành để từ đó và mãi về sau quyết tâm thực hiện cho kỳ được lời thệ nguyện thiêng liêng ấy…Tung-kinh-sam-hoi

1.Hơn bốn mươi năm về trước, khi còn sinh hoạt trong Gia đình Phật tử, tôi đã tụng kinh Sám Hối vào mỗi buổi sáng Chủ nhật và đã tụng hàng trăm lần trong nhiều năm. Thuở ấy, đối với tôi, bài kinh nhật tụng phổ thông này có một ý nghĩa rất dễ nhận biết là “sám hối”những “lỗi lầm” của chúng sanh như đầu đề và kinh văn đã nói rõ:

Đệ tử lâu đời lâu kiếp

Nghiệp chướng nặng nề

Tham giận kiêu căng

Si mê lầm lạc

Ngày nay nhờ Phật

Biết sự lỗi lầm

Thành tâm sám hối”

Giải thích nguồn gốc của nhân loại, nhà sinh vật học người Anh là Ch. Darwin cho rằng con vượn đã tiến hóa qua dòng thời gian để trở thành con người. Quy y Phật, tụng kinh Sám Hối trong nhiều năm, tôi có thêm niềm tin ở khả năng hướng thiện của con người. Người tiến bộ hơn vượn vì có lương tri để phân biệt phải trái. Người cao quý hơn vượn vì có lương tâm để cắn rứt và biết xấu hổ khi làm điều gian ác,, từ đó biết ăn năn hối cải để cuộc sống mỗi ngày được tốt đẹp hơn. Biết thành tâm sám hối thì tên cướp giết người hay dâm nữ quấy phá đạo đức của bậc chân tu cũng có thể trở thành người đức hạnh. Qua những điều tai nghe mắt thấy nhiều năm gần đây, tôi phân vân tự hỏi sau khi vượn đã thành người, nhân loại sẽ đi về đâu nếu giữa những người bạn đồng hành trong luân hồi và sinh tử với chúng ta hôm nay vẫn còn có lắm kẻ chỉ chăm chú truy tìm tội lỗi của người khác mà không khi nào biết nhìn lại mình để phán xét, để sám hối những lỗi lầm mà mình đã gây ra đối với thiên nhiên và đồng loại?

  1. Một ngày đầu tháng 6 năm 2006, gặp phải hoàn cảnh nhiều hiểm nguy và phiền não trong gia đình, tôi có đủ nhân duyên để lãnh hội thêm một ý nghĩa sâu sắc khác của bài kinh Sám Hối. Hôm ấy tai họa ập đến với gia đình tôi một cách quá bất ngờ! Buổi chiều cô giáo nhà trẻ cho cháu ngoại đầu của tôi là MT về nhà sớm hơn thường lệ vì thân nhiệt lên cao thì vào tối hôm đó bệnh tình của cháu trở nên nguy kịch. Cháu như phát khùng vì bệnh khổ. Thường ngày cháu vui đùa thân thiết với ông ngoại, vậy mà hôm nay mới thấy mặt là cháu đã khóc la đòi đuổi ông ngoại ra khỏi phòng! Đến ba giờ sáng cháu lên cơn co giật, mặt tím tái, răng cắn môi làm máu chảy đầy mặt. Gọi xe taxi đưa đứa con độc nhất đi bệnh viện cấp cứu, mẹ cháu là bác sĩ mà cũng phải hoảng hốt vì sợ không còn đủ thời gian để cứu chữa.

Nừa đêm về sáng hôm ấy, trong khi thân của cháu ngoại đang đau đớn ở bệnh viện thì tâm của ông ngoại đang khắc khoải lo âu ở nhà. Trong một phút yếu lòng, tôi đã thầm nghĩ đến điều bi thương nhất có thể xảy ra cho cháu….Không thể chợp mắt, tôi lên phòng thờ ở tầng ba thắp hương vái lạy tổ tiên, nhất tâm đảnh lễ Phật và chí thành tụng kinh Sám Hối:

Đệ tử kính lạy,

Đức Phật Thích Ca,

Phật A Di Đà,

Thập phương chư Phật.

….

Ngữa trông ơn Phật

Từ bi gia hộ

Thân không tật bệnh

Tâm không phiền não”.

Hơn nửa thế kỷ vừa qua, tôi đã dành tất cả thì giờ và công sức để học tập và làm việc mà kiếm tìm bằng cấp, của cải, quyền lợi, địa vị v.v..Đến giờ phút này, khi tâm mình bất an vì phiền não còn thân cháu ngoại đang đau đớn vì bệnh khổ, tôi đã “ngộ” được cái chân lý giản dị mà sâu sắc được thể hiện từ lâu qua lời kinh Sám Hối: Mong ước khẩn thiết, đích thực, vĩnh hằng của người ta ở đời không phải là giàu sang, phú quý, hay địa vị, quyền lực. Ước mong vĩnh hằng, đích thực và khẩn thiết nhất của người ta ở đời là “Thân không tật bệnh/Tâm không phiền não”. Lo âu, sợ hãi,ghét ghen hay thù oán đến mất ăn, mất ngủ thì có xe hơi, nhà lầu và tiền tỉ để làm chi? Già yếu bệnh tật, thần chết với lưỡi hái đang chực chờ bên cạnh và có thể lấy đi mạng sống bất kỳ lúc nào thì quyền cao chức trọng còn có ý nghĩa gì?

3. Như xem truyền hình mà đổi kênh, có khi chuyện phải lo sợ hay buồn khổ mà ta nhất tâm tụng niệm thì phiền não sẽ tiêu tan và tâm trí sẽ trở nên thanh tịnh. Sau khi tâm đã an, tôi đọc lại một lần nữa bài kinh Sám Hối và tiếp nhận thêm một bài học thâm thúy:

“Ngày nay nhờ Phật

Biết sự lỗi lầm

Thành tâm sám hối

Thề tránh điều dữ

Nguyện làm việc lành”.

Trước đây ta đã làm điều ác nên mang tội và bây giờ phải thành khẩn sám hối. Sám hối rồi mà vẫn tạo ác nghiệp để chịu quả báo thì Phật có ở bên cạnh chắc cũng phải bó tay! Cho nên, việc tụng kinh Sám Hối chỉ có kết quả tích cực khi Phật tử biết hồi tâm để “tránh điều dữ”và “làm việc lành”. Về mặt nhận thức, làm lành tránh dữ là bài học đạo lý có tính đời thường. Một người lao động thất học cũng biết phải tránh điều dữ, phải làm việc lành. Một học sinh lớp ba cũng có thể nói chúng ta nên làm việc lành, nên tránh điều dữ. Nhưng nói, biết là một việc mà làm lại là một việc khác. Cho nên, về mặt hành động, tránh cho được việc dữ và làm cho được việc lành là cực kỳ khó. Trong cuộc sống, vì nhiều lý do khác nhau mà lắm khi biết rõ đó là điều dữ nhưng người ta cũng không chịu tránh, biết rõ đó là việc lành mà người ta vẫn không muốn làm…

Luân lý, đạo đức của nhân loại nói chung và giáo lý của các tôn giáo nói riêng đều phân biệt lành với dữ, thiện với ác, chánh với tà. Tương ứng với những khái niệm ấy, luật pháp của mỗi quốc gia quy định điều phải, điều trái để hướng dẫn hành động của mọi người dân. Đọc báo chí mỗi ngày, ta thường thấy nhiều vị có chức có quyền, dù biết rõ điều gì là phải, điều gì là trái, nhưng vẫn phạm tội “cố ý làm trái gây hậu quả nghiêm trọng”! Thế mới biết phân biệt phải trái, lành dữ thì rất dễ, nhưng tránh cho được điều dữ hay việc trái, làm cho được điều lành hay việc phải là công việc khó khăn vô cùng. Cho nên kinh Sám Hối không nói tránh việc dữ làm việc lành mà dạy “Thề tránh điều dữ/Nguyện làm việc lành”. Trước Đức Thế Tôn, mỗi Phật tử phải thành kính “thề”tránh dữ, “nguyện”làm lành để từ đó và mãi về sau quyết tâm thực hiện cho kỳ được lời thệ nguyện thiêng liêng ấy mỗi khi đối diện với việc lành và điều dữ.

  1. Sau hơn nửa tháng chữa trị chứng bệnh thập tử nhất sinh, cháu MT mạnh khỏe trở về nhà và mang theo niềm vui lớn cho cả gia đình. Tận hưởng trọn vẹn nỗi hân hoan ấy, tôi hiểu sâu hơn vấn đề hạnh phúc và khổ đau. Hạnh phúc đích thực không rơi xuống từ trời cao. Hạnh phúc đích thực xuất hiện khi con người vượt thoát được đau khổ. Cho nên, thuyết pháp về khổ đau, chỉ dạy con đường giải thoát khổ đau cũng có nghĩa là Đức Như Lai đã vạch ra cho nhân loại đường đi đến hạnh phúc chân thật. Hành trang gọn nhẹ mà mỗi Phật tử đều có thể mang theo để tiến bước trên lộ trình an vui ấy là bài kệ tóm tắt lời Phật dạy:

“Chư ác mạc tác,

Chúng thiện phụng hành.

Tự tịnh kỳ ý,

Thị chư Phật pháp”* ■

Chú Thích

* Không làm điều ác,

Chỉ làm việc lành.

Giữ ý thanh tịnh

Là lời Phật dạy.

Tạp Chí Văn Hoá Phật Giáo số 92

(Visited 565 times, 1 visits today)

Tags: , , ,

Category: Hà Thúc Hoan, Lời Vàng

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *