Lý Thái Tổ (924 -1028)

| 16/04/2013 | 0 Comments

Tạp Chí Văn Hos Phật Giáo số 28 | ĐINH VŨ

Lý Thái TổLý Thái Tổ là miếu hiệu của vị vua đầu tiên triều đại nhà Lý trong lịch sử Việt Nam, niên hiệu Thuận Thiên (thuận ý trời), thụy hiệu là Thuần Vũ Hoàng đế.

Lý Thái Tổ tên húy là Lý Công Uẩn, quê ở làng Cổ Pháp, nay là xã Đình Bảng, huyện Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh. Năm lên 3, mẹ của Lý Thái Tổ là bà Phạm Thị đem ngài cho sư trụ trì của Cổ Pháp là Lý Khánh Văn nuôi dưỡng và ngài cũng may mắn được đặt dưới sự dạy dỗ của Thiền sư Vạn Hạnh. Vốn thông minh bẩm sinh, lại được nhập thân văn hóa ở một vùng đất văn minh, văn hiến. Lý Công Uẩn thực sự là người con ưu tú của dân tộc. Ông đã cùng triều Lý làm rạng danh nước Đại Việt, viết nên những trang sử dụng nước và giữ nước oanh liệt. Nhìn thấy được sự toàn vẹn trí đức nơi ngài, Thiền sư Vạn Hạnh đã tiến cử ông vào Hoa Lư làm quan cho nhà Tiền Lê, thăng đến chức Tả thân vệ Điện tiền Chỉ huy sứ. Năm 1010, khi vua Lê Long Đĩnh mất, ông 35 tuổi. Bấy giờ, do lòng người oán giận nhà Tiền Lê, lực lượng của Đào Cam Mộ cùng với Thiền sư Vạn Hạnh đã tôn ông lên làm vua, khai sáng ra triều đại nhà Lý.

Thấy rằng Hoa Lư là vùng đất chật hẹp, khó để mở mang sự nghiệp và phát triển đất nước  nên cùng năm này, Lý Thái Tổ đã quyết định dời đô qua La Thành, đổi tên là Thăng Long (Hà Nội bây giờ), đổi Hoa Lư thành phủ Tràng An và Cổ Pháp thành phủ Thiên Đức. Đây là chỗ thể hiện rõ quyết tâm cũng như khát vọng và tầm nhìn xa trông rộng của vị vua khởi đầu triều đại nhà Lý mà “Chiếu dời đô” của chính Lý Công Uẩn đã nói rất rõ: “Chỉ vì muốn đóng đô ở nơi trung tâm, mưu toan việc lớn, tính kế muôn đời cho con cháu, trên vâng mệnh trời, dưới theo ý dân, nếu thấy thuận tiện thì thay đổi… Huống chi thành Đại La, kinh đô cũ của Cao Vương ở vào trung tâm trời đất, được cái thế rồng cuộn hổ ngồi. Đã đúng ngôi Nam Bắc Đông Tây, lại tiện hướng nhìn sông dựa núi. Địa thế rộng mà bằng, đất đai cao mà thoáng. Dân cư khỏi chịu cảnh khốn khổ ngập lụt, muôn vật cũng rất mực phong phú tốt tươi. Xem khắp đất Việt ra, chỉ nơi đây là thắng địa. Thật là chốn tụ hội trọng yếu của bốn phương đất nước, cũng là nơi kinh đô bậc nhất của các đế vương muôn đời”. Sau khi dời đô, vua Lý Thái Tổ bắt tay vào chỉnh đốn việc cai trị, chia nước làm 24 lộ, gọi Hoan Châu và Ái Châu là trại. Thời Lý Thái Tổ, Trung Quốc không quấy nhiễu, Chiêm Thành và Chận Lạp đều sang triều cống.

Lớn lên từ chốn thiền môn, hơn các vị vua khác, Lý Công Uẩn thấy được lợi ích của Chánh pháp nên đem Chánh pháp để cai trị, để lợi lạc cho mọi người và quả là ông đã làm được rất nhiều cho đời, cho đạo.

Sử chép: “Năm Thuận Thiên nguyên niên (1010), Thái Tổ sắc lệnh làm nhiều chùa ở phủ Thiên Đức, lấy tiền cho hai vạn quan để dựng 8 ngôi. Trong thành Thăng Long dựng chùa Hưng Thiên Ngự, gần điện Thái Thanh, dựng chùa Vạn Tuế, ngoại thành lại dựng chùa Thắng Nghiêm, Thiên Vương, Cẩm Y, Long Hưng, Thánh Thọ, Thiên Quang và Thiên Đức. Triều đình lại sắc đi khắp các làng hễ chùa nào đổ nát thì phải tu bổ lại”.

“Sang năm thứ 9 (1010), Thái Tổ sai sứ là Phạm Hạc và Nguyễn Đạo Thanh sang Trung Quốc thỉnh kinh. Khi được vua Tống ban cho, ngài lại sắc một vị thiền sư là Phi Trí đi  sang tận Quảng Tây đón về và để vào kho sách Đại Hưng. Đó là lần thứ hai nước ta có sứ đi cầu kinh”.

“Năm sau (1020), ngài sắc lập đạo trường và phái Tăng sĩ đi diễn giảng Phật đạo khắp trong nước, lại sắc đúc mấy quả chuông để treo ở các chùa Hưng Thiện, Đại Giác, Thắng Nghiêm”.

“Năm Thuận Thiên thứ 15 (1024) tháng Chín, ngài lập chùa Chân Giáo ở trong thành và sắc các Tăng sĩ, Pháp sư đến đó tụng kinh và giảng đạo để ngài thường đến nghe”.

Tấm lòng hộ đạo của ông là cách đem đạo vào đời. Nói như cố giáo sứ Hoàng Xuân Hãn: “Đời Lý có thể gọi là đời thuần từ nhất, vững chắc nhất nước ta. Đó là nhờ ảnh hưởng của đạo Phật”.

Tạp Chí Văn Hos Phật Giáo số 28 | ĐINH VŨ

(Visited 126 times, 1 visits today)

Tags: , ,

Category: Đinh Vũ, Nhân Vật

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *