Niềm hoan hỷ và lòng tin Phật

| 25/03/2016 | 1 Comment

BÊN TÁCH TRÀ |

Nhiều người biết đến ông Vũ Văn Chầm ở chỗ ông là người sáng lập thương hiệu Giầy Việt, là người chủ của Vina-Giầy. Nhưng cũng có nhiều người khác biết đến ông dưới pháp danh Nguyên Lạc với tính cách là một thành viên có nhiều đóng góp cho sự phát triển của Giáo hội Phật giáo Việt Nam suốt ba chục năm qua. Trên tầng mười một cao ốc Giầy Việt Plaza tại đường Lý Chánh Thắng, nơi được thiết trí như chánh điện của một ngôi chùa, ông đã có buổi trò chuyện thân tình với phóng viên Văn Hóa Phật Giáo.

Niem hoan hy PV: Thưa bác Nguyên Lạc, bác vẫn được biết đến như một trong những vị tục gia đệ tử tinh cần nhất của Hòa thượng Thích Minh Châu. Điều đó tất có nhiều nhân duyên…Hẳn là bác sẽ chia sẻ với độc giả của Văn Hóa Phật Giáo về những nhân duyên đó?

Bác Vũ Văn Chầm (VVC): Vâng, nhân duyên thì cũng nhiều, và cũng xin cho phép tôi kể lể dông dài một chút. Trước hết, tôi xuất thân trong một gia đình theo Phật ở đất Hải Dương. Bố mẹ tôi là nông dân nên lẽ ra cuộc đời của tôi cũng sẽ gắn với cái cày cái bừa. May mắn là tôi được một ông bác làm nghề đóng giày ở Hà Nội cho lên thủ đô học nghề. Có nghề làm giầy, khi vào Nam, tôi đã sống được ở Sài Gòn và lập được cơ nghiệp, kể cả dựng lại nghiệp sau một lần trắng tay vì hỏa hoạn hồi trước năm 1975. Lập gia đình, gặp được người vợ hiền, chúng tôi nuôi được con cái ăn học nên người và giữ được gia phong. Từ lâu, tôi đã ăn chay mỗi tháng hai ngày. Rằm tháng Ba năm 1973, có việc phải lên Ban Mê Thuột, tôi đã định mua vé máy bay để đi ngay. Nhưng nhớ lại bấy giờ Ban Mê Thuột không có tiệm cơm chay, tôi đình chuyến đi, chuyển sang đi ngày hôm sau. Chuyến bay DC6 đi Ban Mê Thuột bay từ sân bay Tân Sơn Nhất ngày rằm tháng Ba năm ấy bị tai nạn không một người sống sót. Tôi đã bắt đầu lờ mờ có ý thức về biệt nghiệp và cộng nghiệp. Khi đất nước thống nhất, vào thời gian cải tạo công thương nghiệp, tôi trắng tay. Tham gia vào hợp tác xã nhưng cũng chẳng có mấy việc để làm, tôi có thời gian để tìm hiểu về Phật pháp. Lang thang tìm kiếm nhiều pháp môn, tôi cứ thấy thế nào ấy. Tình cờ biết được Hòa thượng Thích Minh Châu sẽ giảng về hành thiền ở Viện Phật học Vạn Hạnh nhân Lễ Phật đản Phật lịch 2522, tôi và nhà tôi đi nghe. Lời giảng của Hòa thượng làm cho vợ chồng tôi cảm thấy an tịnh. Từ đó, tôi và vợ tôi không bỏ sót một buổi giảng nào của Ngài.

PV: Cho nên, trong chuyến hành hương đầu tiên sang đất Ấn Độ của các bậc tôn túc và Phật tử Việt Nam do Hòa thượng Thích Minh Châu hướng dẫn sau ngày đất nước thống nhất, đã có bác tháp tùng… Bác có thể nêu một sự kiện nào mà bác cho là có ấn tượng nhất?

Bác VVC: Lúc ấy tôi vừa mới bình phục sau một cơn tai biến mạch náu não nhẹ. Có vị trong phái đoàn hành hương đã bảo tôi đi theo làm gì cho phiền ra nếu lỡ trong chuyến đi bênh tôi tái phát. Thế mà cuối cùng, ngoài một vài vị khỏe mạnh, chỉ còn thêm chính Hòa thượng Thích Minh Châu đi bộ lên tận đỉnh núi Linh Thứu có tôi luôn đi theo bên cạnh cầm dù che cho thầy. Hầu hết các vị khác trong phái đoàn đều sử dụng cáp treo. Mặc dù sức khỏe chưa hoàn toàn hồi phục, do niềm hoan hỷ và lòng tin Phật, trong chuyến hành hương đáng nhớ ấy, tôi đã có đủ sức theo hầu Hòa thượng tham quan khắp các thánh tích Phật giáo ở Ấn Độ, kể cả Lâm-tì-ni ở Nepal.

PV: Và bác đã có nhiều gắn bó với hoạt động của Phật giáo Việt Nam suốt ba chục năm nay…Suy nghĩ gì đã khiến bác dành nhiều tâm huyết cho hoạt động Phật sự?

Bác VVC: Như đã nói, tôi có gốc nông dân nên cũng hiểu được nỗi khổ của người nông dân. Tôi làm nghệ giầy, lập nghiệp từ hai bàn tay trắng và nhiều lần dựng lại nghiệp sau khi trắng tay, tôi thông cảm được những nhọc nhằn của cuộc đời công nhân. Đi theo Hòa thượng Thích Minh Châu khắp nước, tôi chứng kiến nhiều mảnh đời cơ cực. Thâm nhập những gì Hòa thượng dạy bảo, tôi ý thức được cuộc đời vô thường và hiểu rằng giáo pháp của Đức Phật như giọt nước cành dương làm dịu cơn khát ái dục của con người. từ đó, tôi tự nguyện đi theo Hòa thượng xin góp một phần nhỏ trong việc mang ánh sáng đạo pháp từ bi và trí tuệ của Đức Thế Tôn vào đời để xoa dịu phần nào những đau khổ của cuộc sống, trong đó có cuộc sống của cả gia đình tôi. Sau khi Nhà nước tiến hành mở cửa về kinh tế, tôi vay được ba lượng vàng để xây dựng lại nghề làm giầy. Bằng sự cố gắng của bản thân, với sự góp sức của nhà tôi, cùng với niềm tin vào khả năng của người Việt, tôi đã từng bước tạo dựng lại cơ nghiệp. Có điều kiện, tôi hết lòng với mọi hoạt động của Phật giáo Việt Nam.

PV: Trong quá trình đó, bác đã có nhiều đóng góp… Bác có thể kể ra những đóng góp của mình không?

Bác VVC: Theo lời Đức Phật dạy về phép Bố thí ba-la-mật thì người thực hành hạnh bố thí không nên thấy có người cho, của cho và người được cho. Tôi vẫn cố gắng thực hành như lời Phật dạy nên hiện nay tôi cũng chẳng rõ mình đã có đóng góp được những gì, chỉ biết rằng ngay sau khi làm xong một việc nào đó, tôi thật sự thấy thanh thản.

PV: Cũng được biết rằng bác có một cuộc sống gia đình đầm ấm… Phải chăng bác gái Nguyên Đào đã có những hỗ trợ đáng kể đối với việc xây dựng sự nghiệp của bác?

Bác VVC: Vâng, cũng nhờ nhà tôi. Đã có lúc hai vợ chồng tôi xay nước rau má bán để nuôi đàn con ăn học. Hiện nay các con tôi đều có cuộc sống ổn định, có công ăn việc làm vững chãi, trong đó những người đã tốt nghiệp đại học cũng góp sức với tôi trong việc phát triển nghề đóng giầy, đưa thương hiệu giầy Việt Nam phát triển trong nước rồi dần dần ra ngoài nước. Tôi cũng muốn nói rằng cuộc sống gia đình đầm ấm của tôi có được cũng nhờ vào nền tảng giáo pháp của Đức Phật. Khi hiểu rằng mọi người có những ràng buộc với nhau đều do nghiệp lực và đều dẫn xuất từ những nhân duyên đời này đời khác, tôi cố gắng và khuyến khích mọi người cố gắng đối xử với nhau bằng sự tôn trọng, bằng tình thương và sự hiểu biết, đừng tạo thêm ác nghiệp. Nhờ vậy mà không khí trong gia đình luôn êm ấm. Nhà tôi cũng là người bạn đồng tu với tôi, cùng quy y với Hòa thượng Thích Minh Châu, bà ấy hết lòng hướng dẫn các con hiểu được ý nghĩa của Phật pháp. Bà ấy luôn đồng ý với tôi về những việc tôi làm, những hoạt động có tính cách giúp đỡ người khác, nhất là trong việc hướng các con về với đời sống thiện hạnh.

PV: Bác cũng còn là một doanh nhân, vừa là Chủ tịch HĐQT Công ty Vina Giầy, vừa là Chủ tịch Hội Da giầy TP. HCM. Bác có áp dụng những lời dạy của Đức Phật vào hoạt động kinh doanh của mình không, và bác áp dụng như thế nào?

Bác VVC: Khi đã tin vào giáo pháp của Đức Phật, tôi đã suy ngẫm và tìm cách áp dụng lời dạy của Ngài vào hoạt động kinh doanh của mình. Trong kinh Pháp Cú, Đức Phật đã dạy rằng ý làm chủ và tạo tác. Như vậy, mọi chuyện thiện ác trong thế gian này đều do tâm ý của con người dẫn dắt. Kinh Phật cũng cho biết trong lục đạo thì chỉ có cõi người mới đủ thuận duyên để giúp chúng sinh đạt tới giải thoát. Và thực tế, chúng ta cũng thấy rằng loài người tiến hóa hơn hẳn các loài vật khác. Như vậy, loài người phải có trách nhiệm về môi trường sống của mình. Tôi đã nhận thấy việc thực hành Bát chánh đạo chẳng những mang lại bình an hạnh phúc cho con người tìm về giải thoát mà còn là đường lối đem lại chất lượng con người. Trong sản xuất, chúng ta chú trọng tới chất lượng sản phẩm, nhưng tính chất lượng con người mới quyết định được chất lượng sạn phẩm. Vì thế, tôi đã tìm cách áp dụng Bát chánh đạo vào việc quản lý doanh nghiệp. Vào đầu năm 2000, khi AOTS (The Association for Overseas Technical Scholarship) của Nhật Bản tài trợ cho các doanh nhân Việt Nam đến Yokohama để tu nghiệp về chất lượng sản phẩm, tôi đã có dịp trình bày “Con đường thành công và phát triển lâu dài cho một doanh nghiệp”, một sự phối hợp giữa việc áp dụng Bát chánh đạo để quản lý chất lượng con người với việc quản lý chất lượng sản phẩm theo biểu đồ xương cá được các giáo sư Nhật truyền thụ. Những điều tôi trình bày đã được các giáo sư người Nhật đánh giá cao. Hiện tôi vẫn áp dụng những tìm tòi đó trong việc quản lý doanh nghiệp của mình.

PV: Bác điều hành 4 xưởng sản xuất tại thành phố Hồ Chí Minh và vùng phụ cận, bác còn quản lý gần 50 cơ sở đại lý phân phối sản phẩm trên cả nước; bên cạnh đó, bác vẫn chỉ đạo việc thiết kế các mẫu mã sản phẩm mới, Bác làm thế nào để có thời gian tu tập?

Bác VVC: Vâng, chính nguyên tắc quản lý chất lượng con người dựa vào Bát chánh đạo và kỹ thuật quản lý chất lượng sản phẩm dựa trên biểu đồ xương cá đã giúp tôi tổ chức việc kinh doanh trôi chảy và vẫn có thì giờ tu tập. Tôi vẫn thực hành thiền định hàng ngày căn cứ vào các hướng dẫn của thầy tôi, Hòa thượng Thích Minh Châu. Tôi thuộc lòng kinh Pháp Cú và thường xuyên tụng đọc. Tôi còn sưu tầm được những bài giảng của ân sư rồi ấn hành để giúp các Phật tử có quan tâm đủ tài liệu tu học. Gần đây, tôi đã sưu tầm và thực hiện một số đĩa hình ghi nhận các hình ảnh hoạt động Phật sự liên quan đến ân sư của mình, đến các bậc tôn túc trong Giáo hội và cả những vị thiện tri thức mà tôi có dịp làm việc chung. Tôi vừa thu thập một số kinh sách để thiết lập một thư viện Phật học nho nhỏ ngay trên tầng lầu 11 của tòa nhà này. Nơi đây tôi đã thiết kế thành một không gian tu tập với đầy đủ phương tiện để có thể hướng dẫn các con và các cháu tôi hiểu được giá trị của việc tu tập theo đúng giáo pháp của Đức Phật. Mặt khác, với phương tiện của kỹ thuật số, ngay tại tòa nhà này, tôi có thể kiểm soát hoạt động của tất cả các chi nhánh liên quan đến Vina-Giầy. Tuy vậy, lúc thực hành thiền định, tôi hoàn toàn không bận tâm đến việc kinh doanh nữa.

PV: Xin bác cho biết thêm, bác nghĩ gì về sự phát triển của Phật giáo Việt Nam hiện này?

Bác VVC: Được đi nhiều bên cạnh các bậc tôn túc và các vị thiện tri thức, tôi hiểu rằng Phật giáo Việt Nam có một bề dầy lịch sử đáng kể. Với bề dầy lịch sử ấy, nếu có được sự đoàn kết thì Phật giáo Việt Nam có thể phát huy được sức mạnh của lòng từ bi và của trí tuệ để xây dựng một xã hội hài hòa, đem lại an vui hạnh phúc cho cả dân tộc. Tôi nghĩ rằng có những điều Phật giáo Việt Nam phải chú trọng hơn nữa, như việc giáo dục Tăng Ni, như việc phát triển văn hóa Phật giáo, như vấn đề xây dựng nếp sống thiện hạnh cho thanh thiếu niên Phật tử. Tôi có cảm giác những vấn đề như thế chưa được các vị tôn túc trong Giáo hội quan tâm đúng mức. Hiện nay, Phật giáo đang có sự ủng hộ của Nhà nước và của xã hội. Tuy nhiên, sự phát triển về hình thức có khi đã vượt quá sự vững chãi về nội dung. Đạo Phật cần phải được áp dụng cho cuộc đời. Thành phần tại gia cần phải được giảng giải để thấm nhuần lối sống thiểu dục tri túc của các vị xuất gia. Của cải làm ra không phải để thỏa mãn ngũ dục mà còn phải biết đem dùng vào những việc có lợi lạc cho người khác. Tôi nghĩ rằng trong một xã hội, nếu nhiều người thấm nhuần để rồi thực hành giáo lý của đạo Phật trong đời sống hàng ngày thì xã hội ấy sẽ rất an lạc. Tôi cho là Phật giáo Việt Nam cần hướng sự phát triển về mặt này.

PV: Xin cảm ơn bác về buổi nói chuyện hôm nay.■

PV Tạp Chí Văn Hoá Phật Giáo thực hiện

tu-gia-plaza-giay-viet

Tạp Chí Văn Hoá Phật Giáo số 100

(Visited 315 times, 1 visits today)

Tags: , , , ,

Category: Giao Lưu, Nhân Vật

Comments (1)

Trackback URL | Comments RSS Feed

  1. Nguyen T My says:

    Gia dinh chung toi tin tuong tuyet doi vao duc Phat &vao dao Phat vi chung toi da co chung nghiem qua cuoc song va nhat la qua 2 lan qua doi cua hai dang song than. Toi nguyen cau doi doi kiep kiep deu duoc gap lai Chanh Phap.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *