Hoa tàn mà vẫn ích người

| 03/03/2013 | 2 Comments

Tạp Chí Văn Hoá Phật Giáo 26 |

Lương y ĐINH CÔNG BẢY

(Tổng Thư ký Hội Dược Liệu TP.HCM)

Những bình hoa, chậu hoa sứ khi dùng để trang trí trong mấy ngày lễ, Tết có thể tận dụng để làm thuốc chữa bệnh. Hoa trang trí có nhiều loại là dược liệu quý có hiệu quả mà lại dễ tìm, dễ sử dụng.

Hoa tàn mà vẫn ích người

Những loại hoa được dùng làm thuốc thường gặp là:

1. Hoa hồng: Hoa hồng có nhiều màu khác nhau, đều được dùng làm thuốc. Cánh hoa khô cho vào hộp giấy, cất nơi thoáng mát. Theo Đông y, hoa hồng có vị cay ngọt, tính ấm, tác dụng thông huyết, hoạt huyết thường dùng chữa mụn nhọt, giúp lên da non chữa tràng nhạc ghẻ lở, viêm tử cung, viêm phổi, viêm vú, kinh nguyệt không đều.

Liều dùng 6 – 12g, hãm nước sôi, ngâm rượu hoặc nấu cao để uống.

– Chữa đau bụng kinh: Hoa hồng 5 – 6 cái, đường phèn 30g. Rửa sạch hoa hồng, cho vào nồi nấu với 500ml, hòa đường phèn cho tan đều. Uống 1 lần, trước bữa ăn, khi còn ấm.

– Chữa kinh nguyệt không đều: Hoa hồng 5 – 6 cái, gạo tẻ 50g. Hoa hồng giã nhỏ, cho vào nồi cháo gạo tẻ khuấy đều. Chia 2 lần ăn nóng khi đói bụng.

– Chữa ho trẻ em: Hoa hồng trắng 2- 3 cái, đường phèn 20g, chưng cách thủy cho chín. Chia 2-3 lần uống vào lúc đói bụng.

2. Hoa cúc: Hoa cúc có nhiều loại. Những loại được dùng làm thuốc thường gặp là:

Cúc vàng, cúc trắng: là hai loại cúc được ưa chuộng khắp nơi. Khi hoa héo, đem rửa sạch đất bụi phơi khô nơi thoáng gió hoặc sấy khô. Bảo quản nơi khô ráo. Theo Đông y, hoa cúc có vị ngọt đắng, tính hơi hàn, tác dụng dưỡng âm ích can, trừ phong thấp giáng hỏa, làm mát nhẹ vùng đầu, giải độc. Thường dùng chữa cao huyết áp, hoa mắt, chóng mặt, sốt nhức đầu, đau mắt đỏ, mụn nhọt sưng tấy. Liều dùng 10 -16g dạng thuốc sắc. Dùng ngoài để rửa, đắp mụn nhọt thì không kể liều lượng.

Chữa cao huyết áp: Hoa cúc khô 10g, quyết minh tử (hạt muồng) sao vàng 10g, hoa hòe sao sơ 10g. Tất cả tán nhỏ, hãm với nước sôi 150ml. Chia 2-3 lần uống trước bữa ăn.

Trà “ngũ hoa” giải nhiệt, giải độc: Gồm có 5 loại hoa: hoa cúc, hoa hoè, hoa kim ngân, hoa gạo (mộc miên hoa), hoa mồng gà (kê quan hoa). Có thể thay thế một hai loại hoa khác có cùng tác dụng cũng được. Mỗi thứ 10-12g, sắc với 1.200ml nước còn lại 500ml, chia nhiều lần uống trong ngày, nếu táo bón thì thêm một ít mật ong. Nếu cần giải độc rượu thì thêm vị thuốc cát hoa (hoa sắc dây) hoặc cát căn (củ sắn dây) 10g, sẽ có hiệu quả hơn. Trà “ngũ hoa” được dùnglàm nước giải khát vào mùa hè để phòng ngừa các loại bệnh do nắng nóng gây ra.

– Bột cúc hoa tăng sắc: Cúc hoa trắng 500g (nếu hái vào 9/9 âm lịch càng tốt), bạch phục linh 500g, hai vị đều tán bột, trộn đều với nhau. Ngày uống 3 lần, mỗi lần 6g với nước ấm hoặc rượu ấm. Tác dụng làm sắc mặt được hồng hào, mịn màng, tươi sáng tăng tuổi thọ.

– Cúc bách nhật: còn gọi là thiên kim hồng, bách nhật hồng, tử vi hoa. Hoa cúc này có màu tím đỏ, hồng tím hoặc màu trắng. Theo Đông y, cúc bách nhật có vị ngọt, tính bình, tác dụng lọc gan, tan ứ, cắt cơn ho, ngừng cơn suyễn. Thường dùng chữa nhức đầu phong, đau mắt đỏ, ho, ho gà, suyễn, lỵ, trẻ em kinh phong, mụn nhọt, lở loét.

Liều dùng 6-12g, sắc uống. Dùng ngoài nấu nước rửa hoặc giã đắp không kể liều lượng.

– Chữa trẻ em ho gà: Cúc bách nhật tươi 10-12g, rửa sạch, ướp đường cát trắng một đêm. Nấu với 300ml nước, sôi khoảng 10 phút, chia 2-3 lần cho uống trước nữa ăn.

– Chữa trẻ em kinh phong: Hoa cúc bách nhật tươi 7-12 cái. Sắc với 500ml nước, còn lại 200ml, chia 2-3 lần cho uống trước bữa ăn.

– Chữa cao huyết áp: Hoa cúc bách nhật, hoa cúc dại, mỗi thứ 20g. Sắc với 500ml nước, còn lại 200ml, chia 2 lần uống trước bữa ăn.

Cúc vạn thọ: Cúc vạn thọ có vị đắng, mùi thơm, tính mát, tác dụng tiêu viêm, làm long đàm, trị ho. Thường dùng chữa ho gà, viêm khí quản, viêm miệng, viêm hầu họng, đau rămg, viêm vú, viêm mủ da. Liều dùng 10-16g dạng thuống sắc uống. Dùng ngoài da, giã nhuyễn hòa với chút giấm để đắp.

– Chữa ho gà: Hoa cúc vạn thọ 15 cái, sắc với 500ml nước, còn lại 200ml, thêm ít đường lọc lấy nước chia 2 lần uống trước bữa ăn.

– Chữa viêm tuyết sữa: Hoa cúc vạn thọ, hoa kim ngân, mỗi thứ 50g. Ngâm với 650ml nước trong 3 giờ, sau đó nấu sôi khoảng 20 phút, lọc lấy nước. Dùng nước này nấu với gạo tẻ thành cháo để ăn. Có thể thêm chút đường cho dễ ăn.

Chữa phụ nữ sau khi sinh, tử cung bị sa: Hoa cúc vạn thọ 15- 30g ngâm với 650ml nước trong 3 giờ, sau đó nấu lên, lọc lấy nước, nhân lúc nước đang bốc hơi, dùng xông và rửa phần tử cung bị sa xuống. Ngày xông rửa 1-2 lần (Theo Trung dược đại từ điển, NXB KHKT Thượng Hải 2000).

  1. Hoa đào: Hoa đào có vị đắng, tính bình, tác dụng lợi thủy (thông tiểu) hoạt huyết, nhuận trường. Thường dùng chữa bí tiểu, táo bón, mụn nhọt lở loét. Hoa đào khô quá năm thì bỏ không nên dùng vì mất tác dụng.

Liều dùng 6-16g, sắc uống. Dùng ngoài, giã đắp, nấu rửa hoặc nghiền bột để đắp lên chỗ đau.

– Chữa phụ nữ bế kinh: Hoa đào 10-12g, cơm rượu 50g. Choa hoa đào vào cơm rượu, trộn đều rồi đem chưng cách thủy tới khi hoa chín nhừ, để bớt nóng, ăn hết cả hoa lẫn cơm rựou trong 1 lần, ăn liên tục 1 tuần.

– Chữa mặt bị phong lở ngứaa: Hoa đào, nhân hạt bí đao, lượng bằng nhau, tán bột mịn, hòa với mật mía bôi vào chỗ ngứa (Theo Nam dược thần hiệu).

4. Hoa mai: Hoa mai có nhiều loại nhưng chỉ dùng mai trắng và mai vàng làm thuốc. Theo Đông y, hoa mai có vị chua chát, tính bình, tác dụng an thần, giải độc, trừ đàm, tán uất. Thường dùng chữa mụn nhọt, mất ngủ, làm thuốc dưỡng da, làm tăng vẻ mịn sáng của da.

– Chữa viêm họng: Hoa mai 6g hoa dành dành 6g, trà xanh 20g. Ba thứ trộn đều rồi chia 3 phần bằng nhau. Khi dùng cho một phần thuốc vào tách ngâm với nước sôi, uống khi còn ấm.

– Chữa trúng nắng: Hoa mai 12g, hoa kim ngân 12g, sắc với 700ml nước, còn lại 300ml, chia 2 lần cho uống trong ngày.

5. Hoa sen: Hoa sen có nhiều màu, đều được dùng làm thuốc. Khi hoa sen tàn, ta sử dụng cánh hoa, nhụy hoa(liên tu) để làm thuốc.

Theo Đông y, hoa sen có vị đắng, ngọt, tính ấm, tác dụng thanh tâm, mát máu, giải độc nhiệt, an thần. Thường dùng chữa động kinh, phong thấp, nhọt lở, suy nhược thần kinh.

Liều dùng 4-8g sắc uống, dùng ngoài da, giã nát đắp vào chỗ đau.

Lương y ĐINH CÔNG BẢY

(Tổng Thư ký Hội Dược Liệu TP.HCM)

(Visited 187 times, 1 visits today)

Tags: , , ,

Category: Đinh Công Bảy, Sưu Tầm

Comments (2)

Trackback URL | Comments RSS Feed

  1. Cảm ơn bạn đã cho những bài thuốc hay

  2. Xin cãm ơn bạn đã phổ biến một tài liệu quý

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *