Tôn giáo phục vụ cho hạnh phúc

| 31/12/2013 | 0 Comments

Tạp Chí Văn Hoá Phật Giáo số 47 | TENZIN GYATSO – PHƯƠNG THANH trích dịch

ton-giao-phuc-vu-hanh-phuc

Trên địa cầu có hơn 5 tỷ người, và theo tôi, có thể phân biệt thành 3 loại: Một phần ba có tín ngưỡng tôn giáo, một phần ba bác bỏ hoặc khinh bỉ và xem tôn giáo như một thứ độc dược hủy hoại tâm hồn, một phần ba còn lại thì dửng dưng, không tin tưởng cũng không miệt thị…

Mọi người trong cả ba loại đều ước muốn thoát khỏi khổ đau và được hạnh phúc như nhau. Ở điểm này, họ chẳng khác nhau tý nào: mọi người cố hết sức tìm cách để được mãn nguyện, sung sướng và tránh đau khổ. Chúng ta hãy so sánh những kẻ có một tôn giáo, tin tưởng vào con đường tâm linh với những kẻ khăng khăng bác bỏ nó. Người ta có thể tự hỏi ai mãn nguyện, ai sung sướng, bằng lòng hơn, người có tôn giáo hay người bị bác bỏ? Sự khác nhau xuất hiện khi họ gặp hoàn cảnh khó khăn, người không có đời sống tâm linh thì dễ nổi gận và đâm ra nổi loạn. Không biết nương tựa vào đâu để  đương đầu với nhiều vấn đề một cách thanh thản, dễ dàng hơn. Nếu so sánh 1 người giàu và người nghèo, thông thường những người không có gì hình như là những người ít lo âu nhát. Còn những người giàu có, thì chỉ một số biết sử dụng  của cải một cách thông minh, nhưng số khác lại không, và ta có thể thấy họ triền miên lo lắng, khổ sở đến dường nào giữa hy vọng và hoài nghi, cho dù bên ngoài họ có thành công tốt đẹp.Chắc chắn rằng , một con đường tâm linh. Một tôn giáo rất tốt, rất hữu ích  khi ta găp khó khăn. Tôi thường nói với bạn bè rằng, nếu những kẻ bài bác mọi truyền thống tâm linh được sung sướng hoàn toàn thì chúng ta bỏ đạo luôn, bởi vì tu hành chính là để tìm hạnh phúc và mãn nguyện.

Trong những tôn giáo lớn trên thế giới, có thể chia thành 2 loại chính. Một số tôn giáo quan niệm có đấng tạo hóa, và tôn giáo kia chú ý đến sự chuyển hóa  của tâm thức. Nếu có thể chuyển hóa và chế ngự tâm thức thì đó gọi là Niết bàn. Nếu ngược lại, chúng ta không thể chế ngự tâm minh, phải nô lệ cho nó, ấy chính là đau khổ sinh tử. Theo tôi, mọi người đều có thể ước muốn khác nhau, vì vậy sự dị biệt giữa các tôn giáo như là điều rất hợp lý.

Phật giáo, Kỳ – na là một trong những truyền thống không nhìn nhận có Đấng Sáng tạo. Đường lối sống bất bạo hành, nghĩa là không làm hại kẻ khác, và lý Duyên sinh là hai khía cạnh chính tiêu biểu coh bản chất của Phật giáo.

Chúng ta định nghĩa bất bạo hành như thế nào? Trong trường hợp lý tưởng nhất nó không những là không hung bạo mà cón mang lại hạnh phúc đến cho kẻ khác. Nếu không , ít ra cũng tuyệt đối tránh làm hại họ.

Làm sao có thể thực hiện đường hướng bất bạo hành này, và làm sao có thể  đạt đến hạnh phúc mà tất cả chúng ta đều tìm kiếm? Muốn có  được mục tiêu này cần nhiều nhân (nguyên do) và duyên (điều kiện), mà chính yếu là khả năng chế ngự  rèn luyện và biến đổi tâm linh để đucợ hạnh phúc và mãn nguyện. Nếu không làm được sự biến đổi này thì ta càng thêm đau khổ. Vậy nên phải hành động cách nào để kết quả không đi ngược lại với những nguyện vọng mà ai cũng có là được hạnh phúc và tránh đau khổ. Lẽ dĩ nhiên là ta phải sự dụng tất cả  những gì có thể làm điểm tựa để đạt đến mục đích ấy.

Dĩ nhiên, cần phải biết những chặng đường khác nhau để tiến dần trên con đường tu luyện tâm linh, nhưng cũng cần phải biết cách xử sự như thế nào trong đời sống hàng ngày. Các bậc thầy phái Kadampa đã nói rằng một số người có  vẻ là tu hành khi họ no bụng và được tắm nắng thoải mái,nhưng lại mất hết cả phong cách ấy, khi họ nổi giận và cãi vã, vì bị khó khăn lm2 nhiễu loạn. Đó là điều chúng ta cần phải tránh. Vậy nên điều vô cùng quan trọng là phải thực hành Pháp trong cuộc sống hàng ngày.

Chúng ta phải vun trồng những đức tính căn bản  nào trong việc tu tập hàng ngày? Trước hết đó chính là lòng từ bi, có thiện tâm, kham nhẫn, khoan dung và giản dị. Mọi tôn giáo đều nói như vậy.

Về phần đạo Phật, phải làm gì để được hạnh phúc và mãn nguyện? Ở đây phai nói đến luật nhân quả, nghiệp, sự khổ sinh từ, đổi hạnh phúc mình lấy khổ đau của người. Ghét và ác tâm thường gây rối loạn  nhất cho sự an bình và hạnh phúc của ta. Để tránh sinh khởi tâm ghét, giận, trước hết phải tránh sự bất mãn, vì nó là cội nguồn của ghét và giận. Muốn vậy phải rèn luyện tâm hồn thanh thản va cởi mở. Một khi mà ghét đã biểu lộ với tất cả sức mạnh và quyền năng của nó, thì rất khó chữa trị. Nên trước hết, cần phải ngăn nhừa cái gì có thể sinh ra ghét. Ác tâm, tính ưa gây hấn và ganh ghét, thường do bất mãn mà sinh ra, và muốn tránh cho sự bất mãn này khỏi xâm chiếm tâm hồn thì phải luôn luôn giữ được thoải mái, thanh thản, cởi mở, phóng khoáng. Thật vậy, nếu tâm hồn ta hẹp hòi, khép kín thì chuyện chỏ hết sức cũng làm ta tức giận, không bằng lòng, dễ sinh bất mãn, và như vậy dễ dàng  đưa đến giận dỗi và thù hận. điều rất quan trọng là tâm hồn mình phải luôn luôn thật thăng bằng cởi mở và thanh thoát. Hạnh phúc chúng ta gắn liền với hạnh phúc của kẻ khác. Nó nhất thiết tùy thuộc vào hết thảy mọi người chung quanh. Phải luôn ý thức điều đó và thấy tự mình có hạnh phúc mãn nguyện, phải biết tri ân đối với lòng tốt của mọi người.

Trong cuộc sống, có thề chúng ta gặp những kẻ thù, những kẻ muốn ta khổ hay những kẻ làm hại ta. Nhưng tinh túy  của đạo Phật, nhất là đạo Phật Đại Thừa, là tâm từ bi và tâm bồ đề. Nếu lỡ giận và ghét nảy sinh thì sức mạnh từ bi và tâm bồ đề phải dập tắt được. Vậy nên điều tối cần là phải biết kiên nhẫn. Nhưng làm cách nào để rèn luyện và phát huy lòng kiên nhẫn? Thật ra không phải Đức Phật, thầy hay bạn giúp chúng ta tu tập tính kiên nhẫn, mà chính nhờ những kẻ muốn làm hại mình, những kẻ gọi là “kẻ thù”, mà chúng ta có thể giúp vun trồng  và phát huy thật sự đức kiên nhẫn, và như vậy phát huy hết thảy những đức tính Bồ tát. Thay vì xem kẻ thù ấy là bất hảo, đáng ghét: ngược lại phải kính nể họ, tri ân họ, vì nhờ họ mà ta có được cơ hội hiếm hoi hành đạo Bồ tát. Trưởng dưỡng tâm từ bi, thương yêu đồng loại sẽ cho ta, trong mức độ tương xứng, sự can đảm và sự tự tin đời ta sẽ một ngày trở nên thanh thản và mãn nguyện. Cá nhân tôi, mặc dù không có kinh nghiệm gì lớn lo lắm, tôi vẫn cố gắng hướng dẫn đời sống mình theo cách đó.

Phương Thanh trích dịch Từ vượt lên giáo điều (Au delà des dogmes) – Dalai Lama

chao-mung-nam-2014

(Visited 168 times, 1 visits today)

Tags: , , ,

Category: Dalai Lama, Phương Thanh

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *