Khi tâm hồn sơ hoá

| 28/12/2013 | 0 Comments

Tạp Chí Văn Hoá Phật Giáo số 47 | PHẠM VĂN NGA

Lời người viết: chuyện một cô bé làm thuê trong một quán phở bị hàng hạ bằng nhục hình suốt 14 năm trời giữa lòng Hà Nội còn xôn xao dư luận thì lại xảy ra chuyện một cậu bé lớp 6 vì bị tra hỏi chuyện trộm tiền đã uống thuốc rầy tự tử ở Ban Mê Thuộc, rồi tiếp đến ngay ở TP.HCM, 4 học sinh lớp 9 bị thầy Hiệu phó nhờ dân phòng tự vệ phường 15 tra tấn dã man để truy xét vì những chuyện vu vơ… Chúng ta tự hỏi liệu có còn tin vào lương tâm xã hội, khi người ta vô cảm đến thế, dửng dưng đến … mức độ đồng lõa cùng cái Ác đang nhởn nhơ quanh ta… Hãy thử nghĩ xem?

khi-tam-hon-so-hoa1- KẺ THÙ BÊN NGOÀI HAY TRONG LÒNG TA?

Cha ông ngày xưa vẫn tin rằng “Nhân chi sơ tính bổn thiện” và “bản chất đích thực, phẩm chất nguyên thủy của con người bao gồm lòng thương yêu, trìu mến”. (DaLai Lama-Beyond Dogmas). Thế nhưng vì sao những người trưởng thành , những kẻ gọi là “lớn” lại có thể cư xử tàn bạo, thiếu tình thương với trẻ em đến thế? Điều đáng buồn và đáng xấu hổ là chung quanh còn bao nhiêu người “lớn” khác, bao nhiêu tổ chức đoàn thể khác, nhưng họ hoàn toàn vắng mặt hay không hề muốn có mặt khi cái cô Bình nhỏ bé ấy bị ức hiếp, thầy cô giáo ở đâu khi học trò mình bị dân quân bắt đi mà không gọi điện cho công an hay báo chí?

Có người bi quan: “…đây là một vụ báo động đỏ vế lương tâm xã hội, trăm ngàn lần còn nghiêm trọng hơn là chuyện lương tâm cảu đôi ba người cụ thể nào đó. Bởi cái ác thì thời nào cũng có. Nhưng khi xã hội đã khiếp nhược đến thản nhiên, dửng dưng im lặng rồi quay mặt đi trước cái ác thì không còn là vấn đề của từng người nữa rồi!”. (Nguyên Ngọc- báo Tuổi Trẻ ngày 8-11). Liệu có thể biện bạch rằng chúng ta đang thực hành hạnh nhẫn nhục nghĩa là “không phản ứng lại những việc sai trái mà kẻ ác gây ra cho ta mặc dù ta có đầy đủ phương tiện để phản ứng”, nhưng ở đây, kẻ ác gây ra cho tha nhân, những người sống cùng với chúng ta, nên không thể gọi là nhẫn nhục được, lại càng không thể gọi là tuân phục vì chúng ta có đủ phương tiện để chống lại. Điển hình là chỉ có một bà cụ Binh “bò” đơn độc dũng cảm đứng ra che chở bênh vực  dù không có tí quyền lực nào trong tay thì dư luận xã hội và pháp luật cũng sẽ đứng ra về phía công lý. Huống chi những kẻ ác trong trường hợp này cũng chỉ là thường dân vô lương tâm, thiếu nhân đạo, cũng chưa nói đến  kẻ quyền cao chức trọng gì. Vậy mà…? Họ đã nhìn tha nhân, dù chỉ là những đứa bé, như kẻ thù cần trừng trị nhưng không hiểu “kẻ thù” ấy có đủ sức xâm hại đến tài sản, quyền lợi hay niềm vui của họ? Một đứa bé tứ cố vô thân chân yếu tay mềm phải nhận những trận đòn hủy hoại, một cậu học trò trong phút lỡ lầm đã thó vài ngàn bạc trong nhóm học sinh nghịch ngợm  đều không đáng bị tra khảo tổn thương trầm trọng  tâm hồn và thể xác. Tất cả đều không có khả năng cướp đi hạnh phcu1 của ai đó để có thể xem như kẻ thù. Vậy thì kẻ thù không phải bên ngoài  mà đang ngồi trong tận đáy tâm hồn của những  người ác tâm, phôi pha nhân tính. “Sự giận dữ hận thù, ác tâm mới chính là mầm mống hủy diệt sự an bình nội tâm và do đó làm tiêu tan nguồn hạnh phúc của chúng ta. Chúng mới chính là kẻ thù đích thực”. (Dalai Lama –sđd) Cũng chính đức Dalai Lama nhận định: “Một người mà tâm hồn luôn bị xâu xé bởi những ngọn lửa độc hại của ác tâm, hận thù, ganh tỵ sẽ chằng thu hoạch được gì cho đời mình, ngoại trừ khốn khổ cho dù họ được hưởng những tình huống tốt đẹp nhất”. Còn sự thờ ơ, vô cảm của những người chung quanh? Đấy là biểu hiện của một cộng đồng thiếu tình thương yêu, lòng nhân ái hay đúng hơn những con người ở đó đã đánh mất hết niềm tin vào thiên lương của con người, nơi sinh sôi những chân lý vĩnh hằng của lòng từ bi vì “tình yêu thương thực sự đối với tha nhân sẽ đoực chuyển hóa thành sức mạnh”. Vì khi càng yêu thương tha nhân, chúng ta càng cảm thấy mạnh mẽ tin tưởng vào lẽ phải, lòng nhân ái, và trở thành can đảm, và đấy chính là cội nguồn của yên vui…Như bà lão, khi đã dũng cảm hành động, tiếp nhận được sự đồng cảm tán thành của hàng triệu người và công luận cả nước.

2- TRỞ VỀ CHÁNH NGHIỆP

Đức Phật đã từng dạy:

Ai cũng sợ gươm đao

Ai cũng sợ sự chết

Suy ta ra lòng người

Chớ giết, chớ bảo giết.

(Pháp Cú, 129)

Bất cứ hành vi nào gây tổn hại cho người khác dù là tinh thần hay thể xác, vật chất hay tâm linh đầ là vô đạo đức. Đức Phật khuyên ta thực hành Chánh nghiệp vì “chúng sẽ mang lại sự bất hạnh khôn lường cho ta và cho mọi người quanh ta, ở hiện tại cũng như tương lai…

Vì muốn cuộc sống của mình có ích và hòa hợp, không phải để phá hoại hay chống đối, và vì ta muốn tâm được thanh tịnh, an lạc không bị phiền não vì hối hận”, (Gunaratara – Bát Chánh đạo – con đường đến hạnh phúc). Khi cặp vợ chồng bán phở độc ác kia tra tấn cô bé Bình, họ có thử đặt mình vào thân phận đáng thương ấy, hay khi những dân quan ra đòn vào thân thể những học sinh lớp 9 kia, họ có hình dung đau đớn thế nào nếu họ là cậu bé ấy? Chắc là không, vì họ đang chìm đắm trong ngọn lửa hận thù sân si tối ám, bị chế ngự bởi bản năng lấn át lỳ trí. Chúng ta phải xây dựng lại một xã hội đề cao nhân ái, lòng bi mẫn với con người, hãy bắt đầu với những cán bộ cơ sở vì họ sẽ là tấm gương cho nhân dân. Họ phải sống theo chánh nghiệp. Không giết hại, không trộm cắp, không tà dâm…trong đó không giết hại hay gây tổn hại , hăm dọa người là yêu cầu đầu tiên để thực hiện. Ngoài ra họ phải phát triển lòng từ ái bằng việc bảo vệ cái tốt, cái thiện trong khu phố, làng xóm mà họ đang sinh hoạt hay lãnh đạo. Có như thế cái ác sẽ bị đẩy lùi trước sự kiên quyết dũng cảm của người lãnh đạo đầy nhiệt quyết  và quan trọng hơn, tràn đầy thiện tâm.”…khi chúng ta kềm chế được các pháp bất thiện, thì những màn sương u ám trong tâm sẽ tan đi một ít và tra bắt đầu nhận thấy rằng  chính tình thương yêu, lòng bi mẫn và độ lượng thật sự mới mang lại cho ta hạnh phúc” (Gunaratana –sđd). Một xã hội an lạc khởi đầu và xây dựng nên từ đấy.

Tạp Chí Văn Hoá Phật Giáo số 47 | PHẠM VĂN NGA

(Visited 62 times, 1 visits today)

Tags: , , ,

Category: Phạm Văn Nga, Vấn Đề

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *