Hồn phố chùa xưa

| 28/03/2014 | 0 Comments

Tạp Chí Văn Hóa Phật Giáo số 36 | VĂN HÓA | Đồ Mi +++

hon-pho-chua-xuaMột thoáng chùa Hội An, là một thoáng yên bình, thâm trầm, nên thơ bên cạnh những di sản lâu đời làm nên thành phố di sản thế giới. Hãy lặng yên và lắng nghe tiếng chuông chùa trong một chiều lưu lại Hội An. Đó là bạn đang lắng nghe hồn phố.

Hội An, như cái tên của nó, điểm hội tụ những sự an bình, là một thành phố yên ả và thơ mộng. Vốn là một cảng thị sầm uất bậc nhất của xứ Đàng Trong. Hội An vẫn còn giữ lưu trong mình những ngấn tích của một thời vang bóng, những ngôi nhà cổ sơn son thiếp vàng, những hội quán xưa từng là nơi dừng chân cho các thương nhân người Hoa xa xứ.. Và còn một quần thể kiến trúc độc đáo khác mà người yêu Hội An không thể quên, đó là chùa trong lòng phố.

Cũng như những thành phố yên bình khác, buổi sáng của Hội An bắt đầu bằng tiếng chuông chùa. Tiếng chuông đã trở thành hồn phố, thành thi ca, và ngân dài trong lịch sử hình thành cảng thị bé nhỏ này. Và cũng chính tiếng chuông là chứng nhân bao đời cho dòng chảy Phật giáo ở mãnh đất “sông Hoài cửa Đợi”. Đất Hội An từng in dấu chân của những vị Tổ Trung Hoa sang hoằng hóa giáo pháp, ngài Thạch Liêm, ngài Minh Lượng, ngài Minh Hải…ngay từ những ngày Hội An là nơi trên bến dưới thuyền, dân cư đông đúc.thap-to-Minh-Hai

Sự khai sáng của các ngài hiện nay vẫn còn được truyền thừa không chỉ ở Hội An mà còn nhiều nơi khác ở mãnh đất miền Trung và miền Nam.

Chùa Hội An phần nhiều nằm ở ven đô, như một vòng tay ôm ấp lòng phố cổ kính. Có phải vì thế mà xứ sở này ngày nay, cho dẫu qua bao cuộc thăng trầm, cho dẫu cơn lốc thị trường khốc liệt, vẫn hiền hòa, ấm áp tình người như thuở ban sơ. Những ngôi chùa Chúc Thánh, Phúc Lâm, Vạn Đức, Long Tuyền, Pháp Bảo.. từ lâu đã trở nên thân thương với người dân phố Hội. Chùa nép minh dưới những vòm cây xanh mát; chùa nhỏ, đơn sơ, nằm giữa làng xóm yên ả và là nơi tụ về của Phật tử trong phố cổ. Rằm, mồng một nào, người đi lễ chùa từ trong phố cổ cũng đến rất đông.

Hầu hết các chùa ở đây đều thuộc dòng Lâm Tế Chúc Thánh, một trong những nhánh thiền phát xuất từ thiền phái Lâm Tế ở Trung Quốc. Cuối thế kỷ XVII, đầu chua-hoi-anthế kỷ XVIII, Tổ Minh Hải từ Trung Quốc sang, lưu lại mảnh đất Cẩm Phô Hội An lập một thảo am nhỏ tu hành. Dần dà, tiếng lành về công năng tu tập và phẩm hạnh của ngài lan rộng, người dân trong phố mới tìm đến quy y học Phật. Và ngôi chùa Chúc Thánh ra đời, Tổ khai sơn dòng thiền Chúc Thánh ở Quảng Nam. Chùa Chúc Thánh ngày nay vẫn còn tiếp tục truyền thừa và là nơi Tổ đình trang nghiêm cho bốn phương hộivề. Chùa nhỏ, mái ngói âm dương phủ màu rêu phong của quá khứ, cổng tam quan loang lổ những vết hằn thời gian. Vườn chùa còn có khoảng vài chục ngôi tháp là nơi lưu giữ nhục thân của tổ khai sơn và các vị hòa thượng trụ trì qua nhiều đời. Chùa mang vẻ u tịch vốn có của những ngôi chùa làng. Hình như thời gian kông trôi đi, thời gian ngưng đọng trên từng bức tường vôi, trên từng gương mặt Phật, từng dấu rêu… và trên cả tiếng chuông mỗi khuya sớm, mỗi chiều tà nơi này.

Ra đời cùng thời với Tổ đình Chúc Thánh là Tổ đình Vạn Đức, do Tổ sư Minh Lượng khai sơn, nhưng về sau do không có người kế tục nên được các đệ tử của dòng Chúc Thánh tiếp quản và truyền thừa. Người dân phố Hội An vẫn quen gọi chùa là chùa Cây Cau. Chùa nhìn ra sông Đế Võng bốn mùa lộng gió. Nếu Chúc Thánh thâm u với những lùm cây thì Vạn Đức lại thoáng đãng với khí trời và nắng gió. Đứng trong chùa nhìn ra sông, người hay cảm hoài sẽ không khỏi chạnh lòng nhớ lại thời vang bóng của Hội An xưa, hẳn đã có rất nhiều thương nhân cập bến sông này lên bờ lễ Phật. ngày nay, chùa là một trong những tổ đình chính của thiền phái Chú Thành ở Quảng Nam.

Hội An còn những ngôi chùa xưa có niên đại trên 100 năm khác như Phước Lâm, Long Tuyền..Tất cả tạo thành một dòng mạch âm thầm luân lưu phù sa chánh pháp về tưới mát cho lòng người phố Hội.

Giữa bao bộn bề của cuộc sống hôm nay, lòng người vẫn tìm thấy sự thanh thản chốn thiền môn, vẫn tìm về nơi giữ lưu hồn phố. Thật sự yêu và thật sự sống với Hội An, ta sẽ không quên được vẻ đẹp của những buổi sớm mai nắng chiếu trong vườn chùa, sẽ không quên mùi khói nhang nghi ngút quyện mái tóc cụ già lâm râm khấn vái, sẽ không quên tiếng chuông ngân vang trong những buổi chiều tà, những đêm Phật đản đèn hoa rực rỡ, từng đoàn cộ diễu qua phố, tiếng kinh chiều nghe ấm lòng người…

Chùa Hội An vừa có phong cách của những ngôi chùa làng do nằm ven đô, vừa mang phong cách của những ngôi chùa thành thị. Chùa mang hồn xưa, và là hồn nay của phố.

Một thoáng chùa Hội An, là một thoáng yên bình, thâm trầm, nên thơ bên cạnh những di sản lâu đời làm nên thành phố di sản thế giới. Hãy lặng yên và lắng nghe tiếng chuông chùa trong một chiều lưu lại Hội An.  Đó là bạn đang lắng nghe hồn phố.

Tạp Chí Văn Hóa Phật Giáo số 36 | VĂN HÓA | Đồ Mi

(Visited 126 times, 1 visits today)

Tags: , ,

Category: Cảnh Chùa, Đồ Mi, Văn Hoá

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *